Nie znam chyba nikogo, kto nie lubi pizzy, w mojej rodzinie jej największym fanem jest mój nastoletni syn, który pizzę mógłby jeść codziennie. Nie dziwne więc, że to sztandarowe danie kuchni włoskiej bardzo często gości na naszym stole. Dlatego jednym z kuchennych gadżetów, bez których nie wyobrażam sobie życia, jest kamień do pieczenia pizzy.

Czy warto kupić kamień do pieczenia pizzy?
Cienki, chrupiący placek, krótko wypiekany na kamieniach w piecu opalanym drewnem, rozgrzanym do temperatury prawie 500 ºC – ideał nie do odtworzenia w domowej kuchni w bloku wyposażonej w standardowy piekarnik, który można nagrzać maksymalnie do temperatury 250 ºC. Zbliżyć się choć trochę do tego ideału pomoże nam kamień do pieczenia pizzy, który nagrzewa się do wysokiej temperatury i równomiernie rozprowadza ciepło na całej powierzchni ciasta, wchłaniając przy tym z niego wilgoć. Dzięki temu placek zawsze wychodzi idealnie: nie przywiera do kamienia, jest równomiernie upieczony, chrupiący od spodu i nie przesuszony od góry. Sam wypiek zajmuje niecałe 10 minut, a piękny aromat jak z prawdziwej włoskiej pizzerii roznosi się po całej kuchni (i nie tylko). Kamienia do pieczenia pizzy można z powodzeniem używać do wypieku przeróżnych rodzajów pieczywa, a na tych wykonanych z granitu czy lawy wulkanicznej można także przygotować mięso, warzywa czy jaja.
Jaki kamień wybrać?
W sklepach dostępnych jest kilka rodzajów kamieni do pieczenia:
- kamienie ceramiczne odlewane – najbardziej popularne, łatwo dostępne, można je kupić nawet w supermarketach i dyskontach, są lekkie (ważą od 2 do 5 kg) i w przystępnej cenie, szybko się nagrzewają, łatwo je ostudzić, niestety są najmniej wytrzymałe i mogą pęknąć. Idealne dla tych, którzy nie są do końca przekonani, czy kamień do pieczenia w ogóle sprawdzi się w ich kuchni i nie zamierzają wydać na niego zbyt dużej sumy.
- kamienie szamotowe – wykonane z mieszanki glinokrzemianów i krzemionki są ognioodporne i poza piecem lub piekarnikiem można wykorzystać je do przygotowania potraw na grillu, mają wysoką porowatość, dzięki czemu bardzo dobrze odprowadzają wilgoć z ciasta i doskonale poradzą sobie z najcieńszym nawet plackiem, ale jednocześnie są trudniejsze do utrzymania w czystości, są także dość ciężkie, mogą ważyć od 4 do 8 kg, są średniej wytrzymałości.
- kamienie granitowe – eleganckie, bardzo wytrzymałe i znacznie cięższe, mogą ważyć nawet 9 kg, dłużej się nagrzewają, ale też dłużej utrzymują ciepło, mają mniejszą porowatość, dlatego są bardzo łatwe w utrzymaniu czystości, ale w mniejszym stopniu wchłaniają wilgoć z ciasta, najlepsze dla tych, którzy w pizzy cenią grubsze ciasto.
- kamienie wykonane z kordierytu – najbardziej wytrzymałe, znacznie droższe od ceramicznych, odporne na wahania temperatury. Niektórzy producenci zapewniają, że włożenie zimnego kamienia z kordierytu do nagrzanego piekarnika nie doprowadzi do jego pęknięcia.
- kamienie wulkaniczne – najrzadziej spotykane na rynku, choć coraz częściej dostępne, najdroższe, właściwościami zbliżone do kamieni granitowych, ale bardziej od nich porowate, łączą w sobie najlepsze cechy kamieni szamotowych i granitowych.
Oprócz decyzji dotyczącej materiału, z jakiego wykonany został kamień, warto także zastanowić się nad tym, jaka wielkość i kształt będą nam najbardziej odpowiadać. Kamień musi zmieścić się do piekarnika, posiadacze urządzeń o mniejszych rozmiarach poszukać muszą kamieni o mniejszej średnicy lub przekątnej, należy także pamiętać, że kamienie cieńsze (o grubości mniejszej niż 2 cm) będą szybciej tracić ciepło od tych grubszych. Kształt kamienia także odgrywa ważną rolę, okrągły nadaje się do pieczenia pizzy głównie w takim właśnie kształcie, kamień kwadratowy lub prostokątny pozwala na pieczenie placków o różnych kształtach. Dodatkowo, jeżeli wybierzemy kamień prostokątny, który prawie w całości wypełni półkę piekarnika, sięgając niemal do jego ścianek, mamy gwarancję, że żadne zabrudzenia, takie jak kawałki pizzy, sos czy dodatki nie spadną poza kamień lub na dno piekarnika.
Czy potrzebne są jakieś dodatkowe akcesoria?
Jedynym naprawdę przydatnym akcesorium do kamienia jest drewniana łopatka, która bardzo ułatwia przenoszenie placka z dodatkami na nagrzany kamień. Łopatka taka często sprzedawana jest w zestawie wraz z kamieniem, można ją kupić osobno, domowi majsterkowicze mogą ją wykonać ze sklejki, a ja przyznam się, że na początku zamiast łopatki używałam twardego, tekturowego kartonu 🙂
Jak upiec pizzę na kamieniu?
Pieczenie pizzy na kamieniu to bardzo prosta sprawa, jeżeli będziemy pamiętać o kilku ważnych punktach:
- Przygotuj ciasto na pizzę – w naszej aplikacji znajdziesz mnóstwo przepisów na ciasto oraz pomysłów na klasyczne oraz rzadziej spotykane dodatki.
- Nagrzej kamień: zimny kamień umieść na kratce piekarnika, jeżeli piekarnik wyposażony jest tylko w dolną grzałkę, umieść kamień na najniższym poziomie, jeżeli piekarnik grzeje góra-dół, kratkę z kamieniem wsuń na środkowy poziom, włącz piekarnik i nagrzej go do maksymalnej temperatury. Nie wkładaj zimnego kamienia do nagrzanego piekarnika, kamienie wykonane z mniej wytrzymałych na wahania temperatury materiałów mogą pęknąć. Proces nagrzewania kamienia od momentu nagrzania piekarnika trwa około 30 minut.
- Przygotuj pizzę – porcję ciasta rozwałkuj na placek o średnicy troszeczkę mniejszej od średnicy kamienia, drewnianą łopatkę oprósz mąką (aby bez problemu zsunąć z niej pizzę) i ułóż na niej placek, placek posmaruj sosem i ułóż na nim wszystkie dodatki.
- Wyłóż pizzę na rozgrzany kamień – otwórz piekarnik i ostrożnie zsuń pizzę z łopatki na rozgrzany kamień, szybko zamknij piekarnik, aby nie doprowadzić do jego zbytniego ochłodzenia.
- Upiecz idealną pizzę – pieczenie pizzy na kamieniu zajmuje, w zależności od grubości ciasta, od 8 do 10 minut.
- Wyciągnij pizzę z piekarnika – gotową pizzę zdejmij z kamienia za pomocą łopatki i wyłóż ją na talerz. Jeżeli pieczesz więcej placków, zamknij piekarnik i ponownie nagrzej go do maksymalnej temperatury, zanim umieścisz na kamieniu kolejną pizzę.
- Ostudź kamień – po upieczeniu wszystkich placków wyłącz piekarnik, uchyl drzwiczki i pozostaw kamień w środku do jego całkowitego wystygnięcia.
- Wyczyść kamień – zimny kamień oczyść z zabrudzeń, kamienie wykonane z granitu lub wulkaniczne można czyścić gąbką lub nawet pod bieżącą wodą, te ceramiczne i szamotowe najlepiej oczyścić delikatnie zeskrobując zabrudzenia sztywną, plastikową szpatułką, nożykiem lub specjalnie do tego przeznaczonym kamyczkiem szamotowym. Kamienie takie można także delikatnie umyć mokrą gąbką, a następnie odstawić na kilka dni do całkowitego wyschnięcia i odparowania wody. Używaj minimalnej ilości wody, nigdy nie zanurzaj kamienia w wodzie, nie używaj żadnych detergentów.
Zapamiętaj: nagrzany kamień jest bardzo gorący, nigdy nie dotykaj go dłońmi, nie bierz go w dłonie, ani nie stawiaj na stole czy blacie kuchennym!
